ҲАЁТ ВА ФАЪОЛИЯТИ ИБРАТОМӮЗИ ХОДИМИ ДАВЛАТИЮ ҶАМЪИЯТӢ ҲОШИМОВ ДОДОЧОН

Барои фаъолияти хубу намунавӣ мавсуф бо унвони «Аълочии маорифи Иттиҳоди Шӯравӣ» сарфароз гардидаанд. Бинобар доштани хатти зебо ва таҷрибаи бойи корӣ дар соҳаи таълиму тарбия, ҳатто баъди ба нафақа баромадан низ ба ҳайси котиб дар муассисаи таълимӣ фаъолият намудаанд.

Модарашон Аслонова Санобар 8 марти соли 1932 дар деҳаи Ашт ба дунё омада, инсони ботамкину меҳнатдӯст буданд. Умри бобаракати худро барои тарбия ва ҳамчун инсони ватандӯст ба воя расонидани фарзандон сарф намудаанд.

Ҳошимов Додочон аз овони хурдсолӣ ба омӯзишу мутолиаи китобҳои бадеӣ ва анҷом додани корҳои хоҷагии хонаводагӣ майлу рағбат дошта, ҳамеша ба падару модари худ ёрӣ мерасониданд.

Соли 1957 ба синфи якуми Муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №1 ба номи Умари Хайёми деҳаи Ашт дохил шуда, соли 1967 онро бо муваффақият ва рафтори намунавӣ хатм намуданд.

Зимни таҳсил дар мактаб бештар ба омӯзиши фанҳои таърих ва ҷамъиятшиносӣ завқу рағбат доштанд. Аз донишу таҷрибаи омӯзгорони фанни таърих Содиров Хасанбой ва Фатҳиддинова Карима баҳравар гардиданд. Омӯзгорони зикршуда бо як завқи баланд аз фанни таърих сабақ дода, рӯйдодҳои таърихиро, ки саршор аз қаҳрамониҳои фарзандони фарзонаи миллати куҳанбунёди тоҷик мебошанд, бо ифтихори баланд ба хонандагон нақл мекарданд. Ин ҳама шавқу ҳаваси Ҳошимов Додочонро ба омӯзиши таърих боз ҳам бештар намуд.

Баъди хатми мактаб иродаи қавии Ҳошимов Д. барои омӯзишу аз бар намудани нозукиҳои илми таърих боис гардид, ки соли 1967, новобаста ба рақобати зиёди довталабон, ба факултети таърихи Университети давлатии Тоҷикистон ба номи В.И. Ленин (ҳоло Донишгоҳи миллии Тоҷикистон) дохил гарданд.

Зимни таҳсил дар ин боргоҳи илму маърифат барномаҳои таълимиро пурра аз худ намуда, ба дарсҳо бо омодагии хуб ҳозир мешуданд. Ин имкон дод, ки донишу малакаи назариявии худро сайқал дода, аз таъриху фарҳанги миллати бостонии тоҷик ва марҳилаҳои ташаккули давлатдории миллӣ дониши мукаммал ба даст оваранд.

Ҳошимов Додочон дар чорабиниҳои илмӣ, аз ҷумла семинару конфронсҳои илмӣ ва корҳои ҷамъиятӣ фаъолона иштирок намуда, бо донишу қобилияти баланди худ дар байни омӯзгорон ва ҳамкурсҳо обрӯ пайдо карданд.

Пас аз хатми донишгоҳ бо мақсади дар амал татбиқ намудани донишҳои андӯхта ва идомаи фаъолияти омӯзгорӣ ба Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон муроҷиат намуданд.

Тибқи ин роҳнамоӣ Ҳошимов Д. ба назди собиқ вазири маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон Ҷабборов Рауф рафта, хоҳиши худро баён намуданд. Вазири маориф баъд аз суҳбат, бо дарназардошти донишу хоҳиши баланд ва омодагии касбӣ, барои фаъолият намудан ҳамчун омӯзгори фанҳои таърих ва ҷамъиятшиносӣ дар ноҳияи Куйбишев (ҳоло ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ), ки дар он норасоии кадрҳои омӯзгорӣ мавҷуд буд, ба он кас роҳхат доданд.

Қисмати насибу тақдир будааст, ки 5 октябри соли 1972 бо роҳхати Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон Ҳошимов Додочон ба ноҳияи Куйбишев, ки аз зодгоҳу волидайнашон дур буд, ба кор рафтанд.

Бо ҳозир шудан ба ноҳия, мудири шуъбаи маорифи ҳамонвақтаи ноҳияи Куйбишев, шодравон Абдуллоев Набӣҷон, ки маорифпарвари асил буданд, Ҳошимов Додочонро хеле хуб қабул намуда, таъкид карданд, ки дар ноҳия ба кадрҳои омӯзгорӣ ниёз зиёд аст. Аз ҷумла, дар худи шуъбаи маорифи ноҳия вазифаи методисти фанни таърих ва ҷамъиятшиносӣ холӣ буд ва ба он кас пешниҳод намуданд, ки фаъолияти худро аз ҳамин вазифа оғоз намоянд.

Ҳамин тавр, дар асоси роҳнамоии шахсони донишманду рӯзгордида Ҳошимов Додочон фаъолияти меҳнатиашонро оғоз намуда, то соли 1980 дар вазифаҳои методист ва баъдан инспектори шуъбаи маорифи ноҳияи Куйбишев сарбаландона фаъолият карданд. Дар ин давра барои омода намудани барномаҳои таълимӣ, тарбия ва ҷобаҷогузории кадрҳои омӯзгорӣ дар муассисаҳои таълимии ноҳия саҳми назаррас гузоштанд.

Бо назардошти фаъолияти хуби меҳнатӣ соли 1980 Ҳошимов Додочон ба ҳайси инструктори шуъбаи пропаганда ва агитатсияи Кумитаи ҳизбии ноҳияи Куйбишев ба кор даъват гардиданд. Беш аз даҳ сол, яъне то соли 1992, бо дарки масъулияти баланд дар вазифаҳои инструктор, муовини мудир, мудири шуъбаи пропаганда ва агитатсия ва раиси комиссияи Кумитаи ҳизбии ноҳияи Куйбишев фаъолият намуданд.

Соли 1992 вазъияти сиёсӣ дар кишвар мураккаб гардида, ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ оғоз ёфт. Дар муассисаҳои таълимии ноҳия корпартоии омӯзгорон, дарсшиканӣ ва ба дарс ҳозир нашудани хонандагон ҷой дошт. Инчунин, дар баъзе деҳоти ноҳияи Куйбишев, аз ҷумла деҳаҳои ба номи Илич, Меҳнат ва Субтропик, қисме аз биноҳои муассисаҳои таълимӣ дар вагонҳо ҷойгир гардида буданд.

Дар чунин вазъияти ниҳоят душвор, бо мақсади рафъи камбудиҳои соҳа, Ҳошимов Додочон ба ҳайси мудири шуъбаи маорифи ноҳияи Куйбишев таъин гардиданд. Дар ин вазифаи ниҳоят масъулиятнок, ки бевосита ба таълиму тарбияи насли наврасу ҷавонон ва ба камол расонидани онҳо вобастагӣ дошт, то соли 1995 фаъолият намуданд.

Бо ҳамроҳии кормандони шуъбаи маорифи ноҳия, ки баъзе аз онҳо имрӯз дар қайди ҳаёт нестанд, аз ҷумла собиқ мудири шуъбаи маориф Назаршоев Асаншо, Гиёсов Маҳмуд, Ятимов Сафарбек, Мирзоев Ҳайдар, Алимардонов Олим, Сатдуллоев Таваралӣ, Нуралиев Меҳроҷ ва Аминбеков Ниёзбек, барои ҳимояи сохти конститутсионӣ, таъмини ваҳдату ҳамдигарфаҳмӣ ва татбиқи ҳадафҳои ҳукумати қонунӣ дар байни мардум суҳбату вохӯриҳо анҷом дода, барои эмин нигоҳ доштани молу мулки муассисаҳои таълимӣ талошҳои зиёд ба харҷ доданд.

Дар он давраи вазнин таҳдиду хатарҳои ҷони зиёд мавҷуд буданд. Аммо ба ин нигоҳ накарда, он кас рисолати аслии худро ҳамчун маорифпарвар, инсони ба касбашон дилсӯз ва ватандӯст содиқона анҷом доданд. Дар вохӯриҳо бо аҳолӣ, омӯзгорон ва хонандагон ҳамагонро барои муттаҳид шудан дар атрофи Ҳукумати конститутсионӣ, якдилию ҳамдигарфаҳмӣ ва тарбияи ҷавонон дар рӯҳияи ватандӯстиву ватанпарварӣ ва эҳтиром ба арзишҳои миллӣ даъват мекарданд.

Боиси ифтихор аст, ки мардуми ватандӯсту солимфикри ҷумҳурӣ дар атрофи Ҳукумати конститутсионӣ таҳти роҳбарии Қаҳрамони миллат, Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ки дар он давраи ҳассос дар Иҷлосияи таърихии XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон якдилона Раиси Шӯрои Олӣ ва ҳамзамон Роҳбари давлат интихоб гардида буданд, муттаҳид шуда, барои ба эътидол овардани вазъи сиёсӣ ва пойдории сулҳу суботи комили кишвар саҳми арзанда гузоштанд.

Пешвои муаззами миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз рӯзҳои аввали ба ҳайси Раиси Шӯрои Олӣ интихоб гардидан, новобаста ба таҳдиду хатарҳои мавҷуда, фаъолияти худро барои нигоҳдории якпорчагии кишвар, таъмини ваҳдату ҳамдигарфаҳмӣ, ба Ватан ва ҷойи зист баргардонидани муҳоҷирони иҷборӣ ва барқарор намудани низоми идоракунии давлатӣ равона намуданд. Дар як муддати начандон тӯлонӣ дар саросари кишвар ваҳдати комил таъмин гардид.

Моҳи ноябри соли 1994 дар кишвар баргузории маъракаи муҳими сиёсӣ — интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон - пешбинӣ шуда буд. Корҳои омодагӣ оғоз гардида, мардуми сарбаланди кишвар ба ин чорабинии муҳими сиёсӣ омодагӣ мегирифтанд.

Моҳи октябри ҳамон сол гурӯҳҳои таблиғотию ташвиқотӣ ба шаҳру ноҳияҳои гуногун сафарбар гардида, корҳои фаҳмондадиҳиро оид ба тартиби баргузории интихобот анҷом медоданд.

Бо дарназардошти донишу малака ва таҷрибаи корӣ Ҳошимов Додочон ба ҳайати гурӯҳи корӣ, ки аз ҳисоби намояндагони соҳаҳои гуногуни вилояти собиқ Қӯрғонтеппа (ҳоло вилояти Хатлон) таъсис дода шуда, ба шаҳру ноҳияҳои вилояти Суғд сафарбар гардида буд, шомил гардиданд.

Муддати як моҳ, дар ҳайати гурӯҳи корӣ, Ҳошимов Додочон бо сокинони ноҳияи Зафаробод суҳбату вохӯриҳо анҷом дода, корҳои таблиғотию ташвиқотиро вобаста ба интихобот ба роҳ монданд.

Моҳи январи соли 1995 малакаи кордонӣ ва ташаббускории Додочон Ҳошимовро ба инобат гирифта, он кас ба мансаби пурмасъулият - муовини раиси ноҳияи Куйбишев (ҳоло ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ) - таъин гардиданд. Ба зиммаи онҳо пешбурди самтҳои соҳаҳои маориф, фарҳанг, тандурустӣ, ҷавонон, варзиш ва корҳои идеологӣ вогузор гардид.

Дар давраи фаъолият дар ин мансаб якҷо бо комиссияҳои ҳукуматӣ ва вилоятӣ ҷиҳати татбиқи сиёсати Ҳукумат дар масъалаи ба зодгоҳ баргардонидан ва барқарор намудани манзилҳои истиқоматии зарардида барои беш аз чил ҳазор муҳоҷири иҷборӣ, ки бинобар вазъияти ноором манзилҳои худро тарк карда буданд, тадбирҳои зарурию амалӣ андешида, онҳоро бо ҷойи зист таъмин намуданд.

Ҳамчун раиси комиссияи даъвати ҷавонон ба сафи Артиши миллӣ, он кас якҷо бо комиссариати ҳарбии ноҳияи Куйбишев ва ҷамоатҳо кӯшиш менамуданд, ки нақшаи даъвати ҷавонон ба сафи Артиши миллӣ дар муҳлати муайяншуда барзиёд иҷро карда шавад.

Дар тамоми чорабиниҳои идеологӣ ва оммавию сиёсӣ ҳамеша пешсаф буданд ва дар озмунҳои гуногуни фарҳангии ноҳия фаъолона иштирок мекарданд.

Соҳаи тандурустиро, ки яке аз соҳаҳои афзалиятнок ба шумор мерафт, сарпарастӣ мекарданд. Дар ин давра Ҳошимов Додочон якҷо бо сардухтури ноҳия, марди кордону табиби дараҷаи олӣ Юсупов Ҳаким, ки солҳои тӯлонӣ дар ин вазифа фаъолият доштанд, барои беҳтар намудани сатҳи хизматрасонии тиббӣ, пешгирии рафтани табибон ва сохтмони муассисаҳои тандурустӣ дар ноҳия саҳми бориз гузоштанд.

Инчунин, барои пешрафти соҳаи тандурустии ноҳия шахсони рӯзгордидаю мутахассисони соҳибтаҷриба, ба мисли Исоев Отамурод, Мелибоев Азамҷон, Шодӣ Афонов, Мамадраҳим Малахов ва Темур Амонов саҳми арзанда гузоштанд.

Соҳаи кишоварзӣ яке аз соҳаҳои калонтарин ва асосии ноҳияи Куйбишев (ҳоло ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ) ба шумор мерафт. То давраи аз Куйбишев ҷудо шудани ноҳияи ҳозираи Хуросон, дар ноҳияи Куйбишев дар як сол беш аз 60 ҳазор тонна пахта истеҳсол мешуд.

Ҳошимов Додочон дар ин самт низ якҷо бо хоҷагидорон ҷиҳати иҷрои дурнамои кишт ва ҷамъоварии пахта ва дигар зироатҳои кишоварзӣ кӯшиш намуда, мардумро сарҷамъона барои беталаф ва саривақт ҷамъоварӣ намудани ҳосил аз заминҳои кишоварзӣ сафарбар мекарданд.

Дар ин самт хоҷагидорону деҳқонони асил ба монанди Шукуров Нурулло, Қурбонов Сафар, Отабеков Нур, Буров Бегичон, Баёзов Азам, Носиров Бобосафар, Назаров Асал, Паҳлавонова Гулниссо, Носиров Амриддин, Давлатов Раҳмиддин, Дилоев Раҳмиддин ва дигарон барои рушди соҳаи кишоварзӣ саҳми арзанда гузоштанд.

Умуман, дар давраи фаъолияти кориашон Ҳошимов Додочон дар ноҳияи Куйбишев бо хислатҳои баланди инсонӣ, меҳнатдӯстӣ ва хоксорӣ сазовори бовариву эҳтироми ҳамагон гардида, мардуми сарбаланди ноҳия ҳамеша аз дастгириҳояшон баҳравар мегардиданд.

Ба Ҳошимов Додочон муяссар гардид, ки бо кадрҳои роҳбарикунандаи кордону ботачрибаи ҳамон давра - Муҳаммедов Ҷалолиддин, Ҷабборов Ғафур, Саидов Қосим, Сияров Зардакто, Юсупов Қаюм, Ҳалимов Иззатулло, Абдуҷабборов Тургун, Гиёсов Қадриддин, Абдуллоев Нусратулло, Саидшоев Амиршо, Абдусамадова Валентина, Садуллоев Ҳоҷӣ, Ёров Холмирзо, Бобоев Мирзо, Расулов Нурулло, Абдулов Ғадо ва Баҳромчон Раҷабов, ки дар пешрафту ободии ноҳияи Куйбишев саҳми арзанда гузоштаанд, фаъолият намоянд.

Дар давраи роҳбарии раисони ноҳия Гулов Умар, Гиёсов Қадриддин, Мусулмонов Мирзо, Файзова Муҳаббат ва Раҷабов Сафаралӣ, ки Ҳошимов Додочон дар паҳлуи онҳо истода, якҷо кор мекарданд, дар тамоми соҳаҳои хоҷагии халқи ноҳия пешравӣ, ободкорӣ, созандагӣ ва бунёдкорӣ мушоҳида мегардид.

Бо роҳбарони ботаҷрибаи мақомоти ҳифзи ҳуқуқи вилояту ноҳия, ба мисли Имомов Азимат (он вақт прокурори вилояти Хатлон), Канотав Иброҳим, Зарипов Нарзулло, Саидов Ятим, Девонаев Амонулло, Холиков Абдуманон, Хушваҳтов Аббос, Нуралиев Абдулҳамид, Назаров Холмаҳмад, Кабиров Ҷӯрахон, Давлатов Сафархӯҷа, Девонаев Сафиоллоҳ, Каримзода Умед, Сангинзода Рустам, Аҳмедов Умар ва дигарон фаъолият карда, ҳамеша барои таъмини волоияти қонун ва тартиботи ҷамъиятӣ дар ноҳия кӯшиш ба харҷ дода, ҷиҳати пешгирии ҷинояткорӣ корҳои фаҳмондадиҳӣ ва таблиғотию ташвиқотии зиёдеро дар байни аҳолӣ, бахусус ҷавонон, роҳандозӣ менамуданд.

Ҳошимов Додочон шогирдони зиёдеро тарбия намуда, ба онҳо сабақи кору зиндагӣ омӯхтаанд. Имрӯз аксари онҳо бо меҳнати софдилона ба нафъи ҷомеа дар вазифаҳои гуногун фаъолият намуда, бархе аз онҳо дар нафақа буда, дар ҳалқаи пайвандон ва ёру дӯстон даврони пирӣ меронанд.

Шогирдони он кас ба мисли Мусоев Абдухолиқ, Неъматова Хосият, Ҳалимов Довуд, Каримов Исматулло, Умаров Имом, Бердиева Садаф, Маҳмадгулов Холёр, Ҳидиров Маҳмадюсуф, Рӯзибоев Бекмурод, Воҳидова Нарзигул ва дигарон бо меҳнати содиқонаи худ сазовори эҳтироми ҷомеа мебошанд.

Бо ҳукми тақдир фаъолияти меҳнатии худро соли 2005 дар ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ қатъ намуда, Ҳошимов Додочон барои нигоҳубини падарашон, ки бемор буданд, барои кору зиндагии доимӣ ба зодгоҳашон - ноҳияи бостонию дорои таърихи куҳани Ашт - баргаштанд.

Дар он вақт бо розигӣ ва маслиҳатҳои собиқ раиси вилояти Хатлон Амиршо Миралиев ва раиси вилояти Суғд Қосимов Қосим барои идомаи фаъолияти хеш дар ноҳияи Ашт, собиқ роҳбари дастгоҳи раиси вилояти Суғд ва ҳоло раиси шаҳри Конибодом Зоҳидов Даврон Абдукаримович, ки шахси хеле бомаърифату кордон ба шумор мерафтанд, он касро ба ҳузур пазируфта, барои ба ҳайси раиси Ҷамоати деҳоти Ашт фаъолият намудан розигӣ доданд.

Дар мансаби пурмасъулият, ки бештар ба ҳалли масъалаҳои аҳамияти маҳаллидошта, яъне масъалаҳои иҷтимоӣ, иқтисодӣ, фарҳангӣ, кишоварзӣ ва роҳандозии корҳои ободонию созандагии деҳот алоқаманд буд, Ҳошимов Додочон аз моҳи марти соли 2005 то моҳи марти соли 2015 адои вазифа карда, малакаю таҷрибаи ғании кордонии худро барои пешрафти маҳал равона намуданд.

Дар ин муддат дар мансаби раиси Ҷамоати деҳоти Ашт содиқонаю софдилона фаъолият намуда, ба он кас муяссар гардид, ки ҳамроҳ бо кишту ҷамъоварии зироатҳои кишоварзӣ, нақшаи ҷамъоварии андоз ва дигар вазифаҳои ҷойдоштаро бо масъулияти том иҷро намуда, барои рушди иқтисодию иҷтимоии ҷамоат саҳми арзанда гузоранд.

Якҷо бо мардуми меҳнатқарини деҳот дар тамоми маъракаҳои сиёсӣ, чорабиниҳои ҷамъиятӣ ва фарҳангии ноҳия фаъолона иштирок намуда, сазовори ҷойҳои ифтихорӣ ва сипосномаю раҳматномаҳои роҳбарияти вилояту ноҳия гардиданд.

Дар давраи фаъолияти худ бо шахсони ватандӯсту қавиирода — Қурбонов Анвар, Зоҳидзода Даврон, Азимбой Азизӣ, Мирдадо Зариф ва раиси ҳозираи ноҳия Муҳаммадзода Шуҳрат — якҷо фаъолият намуда, барои пешрафт ва ободонии ноҳия саҳми босазои худро гузоштаанд.

Солҳои охир, бахусус дар давраи роҳбарии раиси ноҳия Муҳаммадзода Шуҳрат, дар тамоми соҳаҳои хоҷагии халқи ноҳия пешравиҳои назаррас ба чашм расида, бо ҷалби мардуми сарбаланди ноҳия, соҳибкорон ва шахсони ҳимматбаланд корҳои созандагию бунёдкорӣ бомаром идома доранд. Дар як муддати кӯтоҳ роҳҳои маҳаллӣ мумфаршу таъмир гардида, чандин муассисаҳои соҳаҳои маориф, фарҳанг, тандурустӣ, корхонаҳои саноатӣ, марказҳои фарҳангию фароғатӣ, боғу гулгаштҳо ва нуқтаҳои савдою хизматрасонӣ сохта ба истифода дода шуда, барои аҳолии ноҳия ҷойҳои нави корӣ фароҳам оварда шудаанд.

Ҳошимов Додочон соли 2015 бинобар расидан ба синни 65-солагӣ бо як иззату эҳтиром ба нафақа баромада, алҳол дар иҳотаи пайвандон даврони пиронсолӣ меронанд.

Ҳошимов Додочон инсони хоксору нексиришт, соҳибмаърифат, таҳаммулпазир, дурандеш, оқил ва рӯзгордида буда, дар байни ҳамагон сазовори обрӯву эҳтироми хосса мебошанд. Бинобар ин, оид ба масъалаҳои мухталиф аҳолии деҳот аз он кас маслиҳатҳои муфид гирифта, аз таҷрибаи бойи кору зиндагии пурғановаташон баҳравар мегарданд.

Ҳошимов Додочон дар оила низ намунаи ибрат буда, бо ҳамсарашон Хошимова Раҳима панҷову як сол паҳлу ба паҳлу зиндагии пурбаракат дошта, давраҳои вазнину хурсандиро бо ҳам паси сар намудаанд.

Соҳиби чор фарзанд, понздаҳ набера ва се абера буда, фарзандон ва набераҳояшонро дар рӯҳияи инсондустиву меҳнатпарварӣ тарбия намуда, ба камол расонидаанд. Имрӯз онҳо дар вазифаҳои гуногуни пурмасъулият ба нафъи давлату ҷомеа содиқона кору фаъолият мекунанд.

Ҳошимов Додочон барои меҳнати содиқонаю софдилона бо чандин медал, ифтихорнома, сипоснома ва дигар мукофотҳо сарфароз гардонида шудаанд.

Зиндагиномаи Ҳошимов Додочон шаҳодати он аст, ки матонати устувори кӯҳистон, иродаи қавӣ, тарбиятгар будани қиблагоҳ ва меҳнатқарин будани модар дар симои ин шахс инсони комилеро ба воя расонидааст, ки дар зиндагӣ ҳадаф ва мавқеи устувор дошта, хизмат ба халқ ва Ватанро мояи нангу номус медонад.

Хизмат ба халқ ва Ватан Ҳошимов Додочонро имрӯз дар байни мардум соҳибэҳтиром гардонидааст. Ин шахси наҷибро эҳтиром мекунанд ва бо он кас ифтихор доранд.