МУҚОВИМАТ БО КОРРУПСИЯ ТАНҲО ВАЗИФАИ ДАВЛАТ Ё ЯК НИҲОД НЕСТ!

Коррупсия яке аз мушкилоти ҷиддии ҷомеаи муосир ба ҳисоб меравад, ки метавонад рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва сиёсиро ба таври назаррас боздорад. Он на танҳо ба сохторҳои давлатӣ таъсири манфӣ мерасонад, балки эътимоди мардумро нисбат ба адолат ва қонун заиф мегардонад. Аз ин рӯ, мубориза бо коррупсия набояд танҳо вазифаи давлат дониста шавад, балки ҳар як шаҳрванди ҷомеа бояд дар ин раванд саҳмгузор бошад.

Аввалан, бояд қайд кард, ки давлат дар мубориза бо коррупсия нақши асосӣ дорад. Қабули қонунҳо, таъсиси ниҳодҳои назоратӣ, ҷорӣ намудани механизмҳои шаффофият ва ҷавобгарӣ — ҳамаи ин тадбирҳо барои пешгирӣ ва решакан намудани коррупсия заруранд. Бо вуҷуди ин, таҷриба нишон медиҳад, ки танҳо бо роҳҳои маъмурӣ ва ҷазодиҳӣ наметавон ба натиҷаҳои дилхоҳ расид. Агар ҷомеа бетараф бошад ё худ ба амалҳои коррупсионӣ мусоидат намояд, талошҳои давлат натиҷаи кофӣ намедиҳанд.

Нақши ҷомеаи шаҳрвандӣ дар ин самт хеле муҳим аст. Созмонҳои ҷамъиятӣ, воситаҳои ахбори омма ва фаъолони иҷтимоӣ метавонанд бо ошкор кардани ҳолатҳои коррупсионӣ, баланд бардоштани сатҳи огоҳии мардум ва ташвиқи арзишҳои ахлоқӣ ба коҳиш додани ин падида мусоидат намоянд.

ВАО, хусусан, бо таҳқиқоти журналистӣ ва нашри маълумоти шаффоф метавонанд фишори ҷамъиятиро ба мансабдорон зиёд намуда, онҳоро водор созанд, ки дар доираи қонун амал намоянд.

Ҳамзамон, нақши ҳар як шахс дар мубориза бо коррупсия нодида гирифта намешавад.

Оғози мубориза аз худи инсон сар мешавад: риояи қонун, рад кардани додани пора, беғаразона иҷро намудани вазифа ва тарбияи дурусти фарзандон дар рӯҳияи ростқавлӣ — ҳамаи ин қадамҳои муҳим дар роҳи коҳиши коррупсия мебошанд. Агар ҳар як шаҳрванд дарк намояд, ки додани пора низ як навъи иштирок дар коррупсия аст, сатҳи ин падида ба таври назаррас паст мегардад.

Маориф ва тарбия низ дар ин самт нақши калидӣ доранд. Аз синни хурдӣ ба кӯдакон омӯзонидани арзишҳои ахлоқӣ, адолат, масъулият ва эҳтироми қонун метавонад заминаи устувор барои ташаккули ҷомеаи поквиҷдон гардад. Мактаб ва оила бояд якҷо кор кунанд, то насли наврасро дар рӯҳияи муқовимат ба коррупсия тарбия намоянд.

Илова бар ин, технологияҳои муосир метавонанд воситаи муассир дар мубориза бо коррупсия бошанд. Ҷорӣ намудани хизматрасониҳои электронӣ, кам кардани тамоси мустақими шаҳрвандон бо мансабдорон ва истифодаи системаҳои рақамӣ барои назорат ва ҳисоботдиҳӣ имконият медиҳанд, ки сатҳи шаффофият баланд бардошта шавад ва имконияти содир намудани амалҳои ғайриқонунӣ кам гардад.

Дар баробари ин, фарҳанги ҳуқуқӣ ва масъулияти шаҳрвандӣ бояд тақвият дода шавад.

Агар мардум ҳуқуқ ва ӯҳдадориҳои худро хуб донанд ва барои ҳифзи онҳо талош варзанд, фазои умумии ҷомеа тағйир меёбад. Ҷомеае, ки дар он шаҳрвандон бетараф нестанд ва нисбат ба адолат ҳассосият доранд, камтар ба коррупсия рӯ ба рӯ мегардад.

Мубориза бо коррупсия танҳо вазифаи давлат ё як ниҳоди махсус нест. Ин як раванди муштаракест, ки ҳамкории давлат, ҷомеаи шаҳрвандӣ ва ҳар як фардро талаб мекунад. Танҳо дар сурати ҳамгироии саъю кӯшишҳо метавон ба натиҷаҳои назаррас ноил гардид ва ҷомеаи одилона, шаффоф ва пешрафтаро бунёд кард.

Саидзода Ҳусейн - сардухтури беморхонаи марказии шаҳри Левакант