Имрӯз бо ташаббуси Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон якҷо бо Дафтари Созмони Амният ва Ҳамкорӣ дар Аврупо дар Душанбе бо мақсади арзёбии рафти иҷрои тавсияҳои Кумитаи Созмони Милали Муттаҳид оид ба бартараф намудани ҳама гуна ҳуқуқпоймолкунӣ нисбати занон (СИДО/CEDAW) ҳамоиш доир шуд. Муҳокимаи мазкур таҳти раёсати муовини Раиси Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон Мавсума Муинӣ ва иҷрокунандаи вазифаи роҳбари Дафтари Созмони Амният ва Ҳамкорӣ дар Аврупо дар Душанбе Татяна Тсуркан ва бо иштироки аъзои Иттиҳоди занон дар назди Маҷлиси намояндагон, намояндагони Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, вазорату идораҳо, созмонҳои ғайриҳукуматӣ ва ҷомеаи шаҳрвандӣ доир шуд.
Мавсума Муинӣ зикр намуд, ки бо такя ба Эъломияи умумии ҳуқуқи башар (соли 1948) ва Конвенсия «Дар бораи барҳам додани ҳама гуна шаклҳои табъиз нисбат ба занон (соли 1979)» Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти роҳбарии Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба хотири таъмини риояи ҳуқуқҳои конститутсионии занон, фароҳам овардани шароити муносиби кориву зиндагӣ ва таҳкими мақому манзалати онҳо дар ҷомеа беш аз 60 санади меъёрии ҳуқуқиро қабул намуд.
Дар иртибот ба ин, уҳдадориҳои вакилони парлумон ҳамчун пуле байни мардум ва ҳукумат дар эҷоди муҳити мусоид барои суръат бахшидан ба татбиқи тадбирҳои судманд оид ба беҳтар намудани баробарии гендерӣ, тавонмандсозии занон ва пешгирии зӯроварӣ дар оила.
Ҷумҳурии Тоҷикистон бо мақсади аз байн бурдани қолабҳои гендерӣ ва таъмини сиёсати самарабахши гендерӣ санадҳои асосии байналмилалии ҳуқуқи башар, аз ҷумла Конвенсия дар бораи барҳам додани ҳама шаклҳои табъиз нисбати занонро тасдиқ намуд.
Дар заминаи Конститутсия даҳҳо санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ қабул гардид, ки муносибатҳоро барои таъмини кафолатҳои конститутсионии баробарии мардон ва занон дар соҳаҳои иҷтимоӣ, сиёсӣ, фарҳангӣ, баланд бардоштани нақши занон дар ҷомеа, тарбия, интихоб ва ҷобаҷогузории кадрҳои роҳбарикунанда аз ҳисоби занону духтарони болаёқатро танзим намуд.
Қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи пешгирии зӯроварӣ дар оила» ва санадҳои зерқонунӣ дар Тоҷикистон воқеан заминаи муҳимми ҳуқуқиву бунёдӣ гузошт. Инчунин, Стратегияи миллии рушди Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030 ба рушди минбаъдаи қонунгузории гендерӣ мусоидат хоҳад кард.
Дар идома гуфта шуд, ки айни замон шумораи аъзои Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз ҳисоби занон 10 нафар ё 31% ва вакилон аз ҳисоби занон дар Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон 18 нафар ё 29% ро ташкил медиҳанд, ки аз даъвати гузашта мутаносибан 2 ва 4 нафар зиёд мебошанд.
Ҳоло дар кишвар 25 фоизи хизматчиёни давлатӣ, 73 фоизи кормандони соҳаи маориф, 71 фоизи кормандони соҳаи тиб, 47 фоизи кормандони соҳаи фарҳанг, 39 фоизи соҳаи бонкдорӣ, 37 фоизи олимон, 30 фоизи соҳибкорон ва 25 фоизи соҳаи алоқаро бонувону занон ташкил медиҳанд.
Таъкид шуд, ки барои ноил шудан ба ояндаи устувор дар шароити вусъат ёфтани тазодҳои иҷтимоӣ, вакилони парлумон кушишҳои худро дар якҷоягӣ бо шарикони минтақавию байналмилалӣ ҷиҳати ҳифзи ҳуқуқу озодиҳои занону ҷавондухтарон, ҳуқуқҳои саломатии репродуктивӣ ва тавонмандсозии занон тавассути такмил ё ҷорӣ намудани қонунҳои муассир равона менамоянд.
Кори ҳамоиш дар бахшҳои алоҳида идома ёфта, иштирокдорон доир ба амалишавии тавсияҳои Кумитаи СММ оид ба бартараф намудани ҳама гуна ҳуқуқпоймолкунӣ нисбати занон (СИДО/CEDAW), дастовард ва мушкилот дар рафти татбиқи он маърӯзаҳо намуда, миёни худ мубодилаи афкор намуданд.
Пешниҳодҳои ироашуда барои боз ҳам устуворнамоии нақши занон дар ҷомеа, бартараф намудани ҳама гуна ҳуқуқпоймолкунӣ нисбати занон, ба тақвияти худшиносии занон ва баланд бардоштани фаъолияти касбию ҷамъиятии онҳо тавассути қабули қонунҳои миллӣ ё такмили онҳо мусоидат хоҳад кард.
