«Бисмиллоҳир раҳмонир раҳим. Омин, бачам. Камоли умр, зиёи давлататон, тани сиҳататон, талаби муродотон. Илоҳо, ба камоли пирӣ бирасед, бачам, арчаи сабзатон кунад, Хӯҷаи Хизр роҳбаратон шавад, дар сафи ҷавонон, бачам, дар паноҳи Худо доим сарбаланд бигардед...»
Ин дуо аз умқи қалби модар аст. Дуое, ки мисли нафаси саҳар ором меояд, ба руҳи инсон гармӣ мебахшад ва ба осмони тақдир мепайвандад. Модари фарзонаи миллат Марям Шарифова (ёдашон гиромӣ бод) бо ҳамин таманнои самимӣ на танҳо барои фарзанди худ, балки барои насли ояндаи миллат дуо гуфтаанд.
Дар фарҳанги мардуми тоҷик дуои модар ҷойгоҳи муқаддас дорад. Бовар бар он аст, ки дуои модар роҳи зиндагиро равшан месозад, инсонро аз хатарҳо ҳифз мекунад ва ба камол мерасонад. Маҳз аз чунин муҳити маънавӣ шахсиятҳои бузург ба воя мерасанд. Яке аз чунин шахсиятҳо Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои муаззами миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мебошанд, ки дар сиёсати худ ҳамеша ба арзишҳои оилавӣ, модар ва зан эҳтироми хоса зоҳир менамоянд.
Дар ҷаҳон бисёр қувваҳо вуҷуд доранд, аммо дуои модар қувваи дигар аст. Ин дуо ба дил оромӣ мебахшад, ба фикр равшанӣ ва ба роҳ устуворӣ. Агар инсон бо дуои модар зиндагӣ кунад, дунёро бо чашми меҳрубонӣ мебинад, бо дилсӯзӣ ба мардум муносибат мекунад ва дар роҳи ҳаққоният қадам мегузорад.
Модар рамзи сабру таҳаммул аст. Ӯ дар сахтиҳо устувор мемонад, дар шодмонӣ табассум мекунад ва дар шабҳои бедорӣ барои фарзанд дуо мехонад. Модар на танҳо ҳаёт мебахшад, балки инсонро ба инсоният меомӯзад. Аз ҳамин ҷост, ки дар ҷомеаи имрӯза нақши Зан - Модар дар тарбияи насли солим хеле муҳим арзёбӣ мешавад.
Имрӯз сиёсати давлат ба дастгирии занону бонувон равона гардидааст. Таъмини имкониятҳои таҳсил, фаъолият дар идоракунии давлатӣ ва рушди иҷтимоӣ барои занон яке аз самтҳои афзалиятнок ба шумор меравад. Ин ғамхорӣ идомаи ҳамон арзишҳои маънавист, ки дар дуои модар ифода ёфтаанд - орзуи камоли инсон, саломатӣ ва зиндагии осуда. Чун инсон ба камол мерасад, мефаҳмад, ки бузургтарин сармояи зиндагӣ на молу мансаб, балки дуои модар будааст. Он дуо инсонро аз хатоҳо нигоҳ медорад, дар мушкилот қувват мебахшад ва ба сӯи некӣ раҳнамоӣ мекунад.
Модар маънии зиндагии насли башар аст. Чеҳраи ӯ мисли субҳи аввали баҳор аст: соф, пурнур ва ором. Дар нигоҳи ӯ ҷаҳон хастагиро фаромӯш мекунад. Чашмонаш гӯё чашмасорони кӯҳистони Тоҷикистон бошанд: шаффоф, равшан ва пур аз нуру сафои зиндагӣ. Вақте ба ту менигарад, эҳсос мекунӣ, ки тамоми ҳастӣ туро дар паноҳи худ гирифтааст. Он нигоҳ дуоест, ки беовоз ба осмон мепайвандад.
Модар зебост, аммо зебоии ӯ дар оина маҳдуд намешавад. Зебоии ӯ дар он аст, ки хастагиро ба лабханд табдил медиҳад; дар он аст, ки ғамро дар дил нигаҳ медорад, то фарзанд танҳо хурсандиро бубинад. Мӯйҳои модар, ҳатто агар сафед шуда бошанд, мисли риштаҳои нур ба назар мерасанд. Он сафедӣ нишони солҳоест, ки ба хотири фарзанд сипарӣ шудаанд, ҳар тор гӯё як шаби бедорӣ, як лаҳзаи нигаронӣ, як дуои пинҳонӣ бошад.
Дастони модар муъҷизаанд: дастоне, ки нон мепазанду баракат меоранд, дастоне, ки либос медӯзанду гармӣ мебахшанд, дастоне, ки ашкро пок мекунанду дилро таскин медиҳанд. Агар ба кафи дасти модар нигарӣ, гӯё харитаи зиндагии худро мебинӣ: хатҳое, ки аз меҳнат офарида шудаанд, аз муҳаббат нақш гирифтаанд. Он дастҳо мисли замини ҳосилхезанд, ҳар чи бикорӣ, бо меҳр мерӯёнад.
Нафосати модар дар ҳар ҳаракаташ зоҳир аст. Вақте рӯйи дастархон нон мегузорад, гӯё кулли хона аз ҷилои рӯи нонаш равшантар мешавад. Вақте пиёлаи чойро оромона пеши ту мегузорад, дар он зарф чой не, меҳр аст, ғамхорӣ аст, орзуи саодати туст. Ҳар қадамаш мулоим, ҳар суханаш санҷида, ҳар табассумаш самимӣ аст. Ӯ мисли гули нозук аст, аммо решааш ба қаъри замин рафтааст устувор, матин ва побарҷо.
Садои модар мусиқии аввалини зиндагии мост. Пеш аз он ки оҳангро бишиносем, аллаи ширини модарро мешунавем. Он садо мисли шамоли баҳорӣ нарм аст, вале мисли кӯҳҳои Помир устувор. Вақте моро ном мебарад, гӯё тамоми ҳастӣ ба ин ном ҷавоб медиҳад. Дар ҳар “фарзандам” гуфтанаш як ҷаҳон ифтихор ва як уқёнус меҳр нуҳуфтааст.
Меҳрубонии модар ҳудуд надорад. Оғӯши ӯ мисли осмон васеъ аст, осмоне, ки ҳаргиз аз болои сар дур намешавад. Агар кулли аҳли ҷаҳон туро сарзаниш кунад, модар туро мефаҳмад. Агар роҳат торик шавад, модар шамъ мешавад. Агар хаста шавӣ, модар паноҳ мешавад. Ӯ аз хурсандии ту болида мегардад, аз ғами ту месӯзад. Дили модар оинаест, ки танҳо муҳаббатро инъикос мекунад.
Баъзан модар хомӯш менишинад. Вале он хомӯшӣ пур аз сухан аст. Дар он андешаҳои нек, орзуҳои пинҳонӣ ва дуоҳои шабона нуҳуфтаанд. Шабҳое ҳастанд, ки фарзанд ором хоб мекунад, вале модар бедор аст бо диле пур аз умед ва бо лабоне, ки зери лаб “Худоё, нигаҳбонаш бош” мегӯянд. Ӯ барои худ камтар мехоҳад, барои фарзанд бештар.
Модар мисли дарахти куҳансол аст: соя медиҳад, мева медиҳад, вале аз худ чизе намепурсад. Агар бод биёяд, аввал шохаҳои ӯ меларзанд, то навниҳол осеб набинад. Агар офтоб бидурахшад, аввал баргҳои ӯ месӯзанд, то зери сояаш касе ранҷ набарад. Ӯ худ сипар аст, худ паноҳ аст, худ амният аст.
Дар вуҷуди модар як асрор ҳаст, асрори бахшидан. Ӯ мебахшад, ҳатто вақте ранҷидааст. Ӯ табассум мекунад, ҳатто вақте дилшикаста аст. Ӯ умед мебахшад, ҳатто вақте худаш ба умед ниёз дорад. Ин бузургтарин зебоии ӯст, зебоие, ки бо вақт кам намешавад, балки бештар мешавад.
Модар ибтидои ҳар роҳ аст. Қадами аввалро бо дасти ӯ мегузорем, сухани аввалро бо садои ӯ мегӯем, орзуи аввалро бо дуои ӯ мепарварем. Агар зиндагӣ як саҳна бошад, модар коргардони пинҳонии он аст, бе он ки дар марказ истад, ҳама чизро бо муҳаббат танзим мекунад. Ва рӯзе мерасад, ки инсон мефаҳмад: зеботарин чеҳрае, ки дидааст, чеҳраи модар будааст; гармтарин оғӯше, ки эҳсос кардааст, оғӯши модар будааст; самимитарин сухане, ки шунидааст, сухани модар будааст. Он гоҳ дарк мекунад, ки модар биҳишти зиндаи рӯи замин аст.
Модар рамзи воқеии биҳишт дар рӯи замин аст. То даме ки нафаси ӯ дар ин ҷаҳон аст, зиндагӣ бӯйи гул дорад, ранги умед дорад, маънои муҳаббат дорад. Зеро модар худ муҳаббат аст пок, беолоиш ва ҷовидона. Бигзор фазои ҳар хонадон бо меҳру дуои модар равшан бошад, фарзандон сарбаланд ба камол расанд ва номи модар ҳамеша ҳамчун муқаддастарин неъмати зиндагӣ дар дилҳо зинда бимонад. Зеро модар сарчашмаи муҳаббат, нур ва зиндагии инсон аст.
«Ҷаҳони ҳунар»
